Lijfstijl en natuurbeleving in de moderne samenleving

In een steeds complexere samenleving waarin jongeren een volle agenda hebben en bijna continu aan een informatiebombardement worden blootgesteld, zoeken velen hun zekerheid en identiteit in eigen lijf. ‘Lekker in je vel zitten’, ‘er goed verzorgd uitzien’ en ‘fit zijn’ vormen de basis voor een lijfstijl die onder jongeren heel erg belangrijk is.

Zintuigelijke beleving
Interviews die Stichting wAarde onder jongeren houdt, leren dat jongeren áls ze aan natuur denken dat heel vaak in relatie tot hun lijfstijl doen. Meest directe insteek is daarbij de zintuiglijke beleving: de geur van gras, de geluiden van het bos,…

- “In de tuin hoor je ook geluid. Maar het is geluid waar je je niet aan stoort. Je hoeft als je niet wilt, je aandacht niet te richten op die geluiden. Je wordt niet afgeleid.”
- “Als in de herfst de bladeren helemaal rood zijn wil ik ernaar kijken. En als ze zijn afgevallen en je kunt erdoorheen lopen dan geeft dat toch een gevoel van vrijheid”.

Ondanks het feit dat deze (en andere) citaten een indicatie geven van het belang van lijfstijl voor natuurbeleving in de 21ste eeuw, is er van een uitgebalanceerde en werkbare visie nog geen sprake. Een eerste voorzichtige conclusie is dat veel jongeren vinden dat buiten zijn en vooral bewegen in de natuur bijdraagt aan lichamelijke en geestelijke welbevinden en gezondheid.
Zo bezien sluit natuurbeleving, zonder dat veel jongeren dat in eerste instantie doorhebben, direct aan bij de eerder genoemde focus op lijfstijl: een gezonde manier van leven, met aandacht voor je eigen lichaam. Heel concreet komt het bij jongeren vaak neer op twee aspecten: rust in je hoofd en beweging in je lichaam. Het project Lijfstijl en natuurbeleving in de moderne samenleving kent als doelstelling: het vergroten van de aandacht voor natuur door een visie te ontwikkelen op de positie van de natuur in de samenleving en door deze visie uit te dragen.

'Streetwise' interviews
De primaire doelgroep wordt gevormd door jongeren in de leeftijd van 12 tot 27 jaar. Deze jongeren staan meteen ook centraal in de ontwikkeling van de visie over lijfstijl en natuurbeleving. Het project voorziet daartoe in honderden eigentijdse en ‘streetwise’ interviews en gedachtewisselingen met jongeren.
Vorm en aanpak daarvan is volledig afgestemd op de jongeren en de situaties waarin zij in hun eigen leefsituatie kunnen worden aangesproken. Veel straatinterviews en daarnaast gesprekken op schoolpleinen, in klassen, tijdens sportfestiviteiten of popfestivals en aan recreatieplassen. De wijze van benadering van de jongeren is veelal gerelateerd aan actie of de introductie van een ‘derde factor’. Zo wordt bijvoorbeeld gewerkt met een helm met een ‘bulletcam’ filmcameraatje, waarmee jongeren benaderd worden met de vraag of ze die op hun hoofd willen zetten om zo te filmen ‘hoe ze hun omgeving zien’. Dit filmpje kan ter plekke worden afgespeeld (op een draagbare monitor in zakformaat) en als basis dienen voor een gesprek over zintuigen, lijfstijl en natuur.
Inhoudelijke insteek van de interviews en gedachtewisselingen is de zintuiglijke, lichamelijke beleving van natuur en de daar logisch uit volgende vraag wat natuur ‘te bieden’ heeft in relatie met lijfstijl en het lichamelijk en geestelijk welbevinden van de jongeren.